1- Curtain wall چیست و چه ویژگیهایی دارد ؟

.

مطابق ترجمه تحت اللفظی، کلمه مذکور به معنی دیوار پرده ای آمده است و با توجه به خصوصیاتی که در این سیستم مستتر می باشد بعنوان پوشش شیشه ای به همراه ابزار الحاقی، تأمین کننده امنیت جداره ساختمان در برابر ضربات وارده از داخل و خارج و همچنین تاب و وتحمل بارهای وارده دینامیکی اعم از باد و زلزله و همچنین مقاومت در برابر انتقال حرارت و برودت بین فضای داخل و خارج و در نهایت جلوگیری از نفوذ اشعه مضر UV ( ماوراء بنفش ) نور خورشید، خواهد بود .

پیش از وارد شدن به بحث اصلی و پیچیده قسمتهای مختلف این نوع نما بهتر است چند نمونه از مزایای عمده این تکنیک مورد توجه واقع گردد .

مسئله اول : سبکی این سیستم نسبت به پوششهای متداول دیگر است که موجب کاهش چشمگیر وزن سازه و در پی آن عملکرد بهتر و کاهش نیروهای ناشی از زلزله به سازه ساختمان خواهد شد.

دوم : بدلیل استفاده از قطعات مکانیکی و مخصوص جهت نصب بر روی سازه اصلی، موجب حذف اثرات میانقابی ( ناشی از سایر پوششهای جداره ای همچون دیوار سفالی و . . . ) و ضربات ناهمگن به سازه اصلی خواهد شد و در هنگام زلزله نیز خطرات فرو ریختن دیوارهای جداری که در مورد ساختمانهای بلندمرتبه بسیار حاد و خطرناک خواهد بود از بین خواهد رفت .

سوم : بدلیل استفاده از قطعـات مکانیکـی که در بـالا ذکـر شـد ایـن سیستم سرعت نصب و اجرای بی نظیری را در پی خواهد داشت و در عمل زمان تکمیل پروژه را با کاهش قابل توجهی روبرو خواهد نمود.

از توضیحات فوق الذکر این نکته بر می آید که در اینجا با یک سیستم پیشرفته و در نوع خود پیچیده سر و کار داریم و صرفاً نمی توان هر نمایی را که متشکل از شیشه ( از هر نوع و یا حتی بصورت دوجداره ) و فریم فولادی ویا آلومینیومی و از این قبیل باشد با Curtain wall  مقایسه نمود .

.

1

 

2-  قطعات مختلف استفاده شونده در سیستم پانلهایCurtain wall  :

.

  2-1 - پروفیل های آلومینیومی ترمال برک ( Thermal Break ) جهت جلوگیری  از ایجاد پل حرارتی .

2-2- لاستیکهای درزبندی بین پانلهای سیستم جهت ایجاد قابلیت حرکت پانل ها تحت اثر نیروهای دینامیکی و ترمودینامیکی بعنوان درز انبساط و انقباض ( Expansion joint ) و همچنین درز انقطاع، که در عین حال بایستی مانع از انتقال هوا از بین پانلها گردد . ( هوابند باشد){ EPDM}

2-3- شیشه دوجداره مخصوص که با پوشش Low-E کاور شده باشد و تمامی اجزای تشکیل دهنده آن مطابق استاندارد تهیه شده باشد .

2-4- نوارهای درزگیر خارجی و داخلی با مقطع مناسب و متناسب با محل نصب ( غالباً در روی پروفیل ها محلی جهت اتصال به این نوارهای لاستیکی تعبیه می گردد.  ) { EPDM}

EPDM – نوعی ماده مرکب از جنس پلاستیک سخت است که بعضا به مدت 50 سال توسط شرکتهای سازنده دارای گارانتی عملکرد در برابر اشعه مضر UV  را دارا می باشند .

2-5- پروفیل های پرکننده فضاهای خالی چهارچوب پانل ها که بصورت ترمال برک خواهد بود.

2-6- ابزار و یراق آلات مناسب با سیستم که در تأمین درزبندی حرارتی و رطوبتی بازشوهای سیستم نقش تعیین کننده ای خواهد داشت .

2-7- قطعات اتصال دهنده پانلها به سازه اصلی ساختمان که از یک سو به پانل متصل می گردد و در سویی دیگر قطعه ای دیگر که متناسب با آن می باشد برروی سازه نصب می گردد و تأمین کننده پایداری پانل بر روی سازه در بارگذاریهای مختلف خواهد بود.

2-8- سیستم زهکشی ( Drainage ) جهت تخلیه آب ناشی از عمل کندانس در قسمت درونی پروفیل ها ، که در پایین ترین بخش پانل ها تعبیه می گردد.

شایان ذکر است مجموعه رفتارها و عملکردهای فوق الذکر توسط شرکتهای طراح صنعتی ، طراحی و ساخته شده و در آزمایشگاههای مختلف مورد آزمایش قرار می گیرد و پس از تایید بعنوان یک سیستم قابل قبول و کارا در اختیار شرکتهای سازنده پروفیل قرار می گیرد .لذا بدیهی است که تمامی موارد فوق براساس آئین نامه های معتبر بین المللی قابل تهیه و اجراء خواهد بود.    حال اینکه نمای شیشه ای معمولی بصورت کلی بشرح زیر تفسیر می گردد .

برای ساخت نمای شیشه ای معمولی ابتدا یک اسکلت یا ساب فریم در محلی که نمای شیشه ای باید قرار گیرد اجراء می شود به طوری که ساب فریم در کل نما بصورت یکپارچه می باشد . سپس نمای شیشه ای با اتصالات معمولی مربوطه ( فاقد درزبندی مناسب) بر روی ساب فریم مذکور سوار می شود . لازم به ذکر است که هیچکدام از اعضای این سازه مستقل از یکدیگر نمی باشند و در تمامی شرایط (بطور مثال زلزله) بصورت یک پارچه عمل خواهند نمود که مطمئناً جوابگوی تغییر شکلهای ساختمان در هنگام زلزله نبوده و تخریب می گردد.

.

1

3- مشخصات Curtain wall پروژه B3 :

.

پیش از بیان مشخصات ، ذکر این نکته ضروری به نظر می رسد که سیستم انتخاب شده توسط شرکت مهستان CW 86 EF مربوط به کارخانجات  Reynaers   بلژیک یکی از بزرگترین و معتبرترین شرکتهای اروپایی می باشد .

.

الف-  بارگذاریها و کنترلهای مورد نیاز در طراحی :

همانطور که در قسمتهای قبلی این نوشته به آن اشاره شد سیستم مذکور و ملحقات آن جهت تحمل بارهای وارده در طول دوره بهره برداری طراحی شده است ( برخلاف نماهای شیشه ای متداول که عاری از هرگونه طراحی می باشند ) که این بارگذاریها بشرح ذیل می باشند :

1 - بارگذاری باد برمبنای موازین آئین نامه 519 (مبحث ششم مقررات ملی ساختمانی ایران ).

2 - بارگذاری ثقلی پانلها تحت اثر وزن پانل و طراحی قطعات اتصال دهنده به سازه اصلی .

3 - بارگذاری دینامیکی پانلها تحت اثر بارگذاری طیفی (زلزله) مطابق روش های پیشنهادی آیین نامه 2800 زلزله ایران و با درنظر گرفتن اشکال مدی اصلی سازه که حداکثر جابجایی ها در طراحی براکتها و اتصالات پانلها لحاظ گردد.

4 - کنترل تغییر شکلهای حرارتی پانلها و پیش بینی تدابیر لازم جهت جابجایی پانلها .

. .

ب - آزمایشات انجام شده برروی قسمتهای مختلف سیستم و گواهینامه های معتبر ارائه شده توسط تولید کننده :

1- تست مقاومت در برابر انتقال حرارت .

2- تست بارگذاری فشاری و مکشی باد که با سرعت (km/hr)250 کیلومتر برساعت بر روی پانل وزیده می شود ( پیشنهاد آئین نامه ایران Kg/m2150 برای فشار و Kg/m2200  برای مکش می باشد ) و در این حالت بایستی اعضاء پانل یکپارچگی کلی سیستم را حفظ نموده و همینطور دچار صدمات موضعی نیز نگردند.

3- تست مقاومت سیستم در برابر انتقال صوت ، براساس استانداردهای موجود .

4- تست مقاومت تابشی جهت استاندارد نمودن میزان UV عبوری .

5- تست کیفیت سطحی پروفیلها و قطعاتی که در معرض شرایط اقلیمی ( تابش، بارانهای اسیدی, سرما و گرما و . . . ) قرار می گیرند.

نکته مهم - مطابق استاندارد این سیستم بایستی در برابر حریق مستقیم به مدت 20 دقیقه مقاومت نموده و مانع  انتقال حریق از طریق نما به طبقات مجاور گردد که سیستم مذکور در پروژه B3 نیز دارای چنین قابلیتی می باشد .  

.

      ج - مشخصات هندسی پانلها :

.

کلیه پانلهای استفاده شده در پروژه B3 دربیش از 60 تیپ مختلف(ازلحاظ سایزبندی و شکل) طراحی، و با ابعاد متوسط cm 113 × 350 ساخته شده اند. لازم به ذکر است این پانلها به چهار تیپ کلی برحسب محل نصب و عملکرد پانل تقسیم بندی می گردند.

پانلهایی که بعنوان نورگیر جداری عمل می کنند .

 این پانلها دارای شیشه دوجداره Tempered به ضخامتهای 6 و 8 mm ( از بیرون به داخل ) با 16 mm فضای خالی میانی ( مطابق استانداردهای حال حاضر اروپا ) .

پانلهایی که ازداخل نورگیر نمی باشند (محل تقاطع با دیوارهای داخلی عمود برنمای ساختمان) .

این پانلها در سمت بیرون دارای نمای شیشه ای هستند و از داخل با ایزولاسیون و ورق گالوانیزه پوشش شده اند و در نهایت یک لایه گچ برگ (Knuf ) تأمین کننده پوشش نهایی سیستم می باشد. شیشه نمای خارجی این پانلها بصورت دوجداره به ضخامتهای 6 mm می باشد که 20 mm فضای خالی بین جداره ها قرار گرفته است و سطح داخلی جدار درونی بوسیله رنگ پوشش داده شده است . (از بیرون آینه ای عمل می کند)

پانلهایی که در قسمت لبه بالکنها و پیشانی بیرون زدگی های نما واقع شده اند.

دتایل داخلی این پانلها مطابق وضعیت کلی سیستم می باشد و در سطح خارجی بوسیله ورقهای آلومینیوم کامپوزیت تأمین کننده نمای خارجی خواهند بود.

پانلهایی که در تورفتگیهای نما (بالکنها) اجراء خواهند شد .

این پانلها نیز از نظر کلی تابع دتایل عمومی سیستم می باشند و در برخی قسمتها دارای باشو نیز هستند.

 توضیح اینکه فضای خالی درز بین پانلها با نوارهای درزبند لاستیکی EPDM در سه لایه مختلف و با فاصله، درزبندی شده است و بدین ترتیب با پیش بینی این نوارها هر پانل می تواند تا 40mm در جهات مختلف ( در صفحه نما) جابجا شود بدون اینکه کوچکترین عکس العملی در پانل مذکور ویا پانلهای مجاور ایجاد گردد !

..

4- اتصالات به سازه اصلی :

.

اتصال این پانلها به سازه اصلی توسط دو قطعه فولادی که هریک با مکانیزم ویژه ای طراحی شده اند انجام می شود .

الف : قطعه پانلی - این قطعه متشکل از یک صفحه فولادی ، پیچ شده به پروفیل چهارچوب پانل می باشد که در سمت دیگر آن یک سیلندر فولادی توپر بصورت قائم جوش شده است ( این قسمت عملکرد قلابی شکل دارد) .

ب : قطعه سوارشده بر سازه اصلی (براکتها)- این قطعه نیز متشکل از یک صفحه فولادی 20×90 سانتی متر می باشد که توسط 6 عدد پیچ به قطر 16mm به دال بتنی محکم می گردد و سردیگر آن که لبه نما و محل استقرار پانلهای Curtain wall می باشد مطابق شکل زیر دارای دو سوراخ امگا (Ω) شکل می باشد.

.

1

5     - گزارش عملیات اجراء و دقت در کیفیت نصب پانلها :

.

یکی از حساسترین مراحل کار همین قسمت خواهد بود بطوریکه کیفیت نمای اجراء شده در طول دوره بهره برداری و احتمالاً تعمیرات ( درصورت تخریبات ناشی از حوادث ) و نگهداری سیستم را تضمین خواهد نمود. در این بخش نیز که عمده حساسیت آن در نصب براکتها روی سازه اصلی و مکانیابی صحیح و دقیق این قطعات خلاصه می گردد، عملیات با پیاده سازی 2770 نقطه برگرفته از نقشه های معماری ( پلانهای طبقات ) و تراز نمودن افقی و قائم این نقاط و ترسیم سه بعدی (3D Measurement) شبکه نمای پروژه آغاز و با نصب براکتها در محلهای مورد نظر ادامه پیدا می کند و پس از نصب این اعضاء قسمت باقیمانده از سازه دال بتنی طبقات، بصورت قـوس کامـل ( مطابـق دتایلهـای موجود در نقشه های معماری ) با دقت میلیمتر اجراء می گردد.

در اجرای بخش اخیر هرگونه بی دقتی منجر به اتلاف هزینه و زمان و بروز مشکلات اجرایی همچون عدم هماهنگی خطوط افقی و عمودی شبکه نما و اختلاف عمق پانلها روی سطح و . . . خواهد شد که در نهایت کیفیت تمام شده را دچار نقصان خواهد نمود.

توضیحات فوق نشان از کنترلهای صورت گرفته جهت اجرای صحیح این سیستم دارد، البته با وجود تمامی این دقتها بازهم در مرحله پیاده سازی پانلها و نصب آنها در محل مورد نظر،توسط یک تراز یاب لیزری به دقت کنترل می گردد، نکته حائز اهمیتی که در این میان وجـود دارد سـرعت فـوق العـاده اجرایـی پانلها می باشد که به نحوی این تکنیک را غیرقابل رقابت با سایر روشهای اجرایی نمای بلند مرتبه ها، می سازد.

6-  سابقه اجرایی Curtain wall در ایران :

با توجه به اینکه بکارگیری تکنیک فوق از قدمت زیادی در دنیا برخوردار نمی باشد (بااین مشخصات حدوداً 25 سال) لذا سابقه اجرایی آن در کشورمان تقریباً وجود ندارد. اجرای نماهای شیشه ای از قبل از انقلاب در کشور متداول بوده است که نمونه آن ساختمان بانک تجارت در خیابان طالقانی و ساختمان وزارت کشاورزی در بلوار کشاورز می باشد که با استفاده از تکنیکهای قدیمی نمونه های موفقی بوده اند . بعد از انقلاب تنها در یکی از پروژه های مطرح (شهرتهران) که چند سالی است مورد بهره برداری نیز قرار گرفته نمای ظاهراً مشابهی ( دارای سیستم مشخص ) اجراء شده است که به گفته استفاده کنندگان از این ساختمان اداری، صبحهای زود و همچنین موقع عصر از نمای ساختمان (خصوصاً در زمستان) صداهای ناهنجار (مثل شکستن و خردشدن قطعات) شنیده می شود که احتمالاً بعلت عدم پیش بینی درزهای انقطاع و انبساط مناسب بین پانلها می باشد و صدای مذکور ناشی از لغزش قطعات در محل اتصالات و درزها و همچنین برخورد جداری آنها می باشد

.

 1

1